Opieka nad osobą starszą w zamian za mieszkanie często budzi dość dużą kontrowersję. Jak taka sytuacja wygląda pod kątem prawnym? W jakich wypadkach jest to dobre rozwiązanie i jakie gwarancje daje seniorowi? Senior, który nie dysponuje dużą emeryturą bądź rentą, a co za tym idzie, nie ma możliwości wynajęcia sobie opiekunki, bądź pielęgniarki lub nie ma wystarczających środków do życia, może skorzystać z innego sposobu. Możliwe jest poprzez zawarcie umowy dożywocia zapewnienie sobie opiekuna, który po śmierci osoby starszej, odziedzicza po niej mieszkanie bądź dom. Umowa dożywocia – na czym polega? Umowa dożywocia jest zawierana między opiekunem a osobą wymagającą opieki, w tym wypadku np. seniorem. Ta umowa jest uregulowana w kodeksie cywilnym i jej zadaniem jest przeniesienie własności nieruchomości na opiekuna w zamian za dożywotnie utrzymanie i opiekę. Co do zasady nabywca, czyli opiekun, przyjmuję zbywcę, czyli opiekuna jako domownika. Zobowiązuję się dostarczać mu rzeczy wymagane do życia jak wyżywienie, ubrania, a także światło, wodę i opał, musi mu również zapewnić należytą pielęgnację, pomoc w chorobie, zobowiązany jest również do wyprawienia pogrzebu, chyba że strony postanowią inaczej, co oczywiście musi być także zawarte w umowie. Ważnym aspektem tej umowy jest fakt, iż to opiekun, czyli nowy właściciel pokrywa wszelkie koszty, również w przypadku, gdy senior pozostaje w swoim lokalu (łącznie z kosztem czynszu). Bowiem jeśli strony tak postanowią, opiekun może pozostać w swoim dotychczasowym miejscu zamieszkania i jedynie odwiedzać seniora. Musi to jednak być zgodne ze spisaną umową dożywocia. W ramach umowy dożywocia dozwolone jest także umożliwienie opiekunowi do korzystania z części lub całości nieruchomości. Dożywotnia renta w zamian za lokal Istnieje także inna możliwość. Kodeks cywilny pozwala także na zamianę prawa dożywocia na dożywotnią rentę. Kiedy stosuje się takie rozwiązanie? Jest to dobry sposób, gdy strony umowy, z jakichkolwiek powodów, wejdą w złe stosunki ze sobą i nie będą w stanie nadal przebywać ze sobą w bezpośredniej styczności. Wówczas jedna ze stron musi wystąpić do sądu o zamianę uprawnień, które wynikają z prawa dożywocia na dożywotnią rentę. Oczywiście musi ona odpowiadać wartości uprawnień. W wyjątkowych przypadkach sąd może nawet na żądanie jednej ze stron rozwiązać umowę o dożywocie. Ważny jest fakt, że prawo dożywocia jest bezpośrednio związane z własnością nieruchomości, a co za tym idzie, aby opiekun zbył nieruchomość, musi wejść w ten sam układ, czyli opieka nad seniorem lub w wystąpić do sądu i zażądać zmiany prawa dożywocia na dożywotnią rentę. Umowa dożywocia – czy płaci się podatek? Konieczność odprowadzenia podatku dochodowego w przypadku umowy dożywocia jest mocno dyskusyjną kwestią. W jaki sposób obliczyć podstawę opodatkowania? Są w sprawie trzy szkoły. Jedna mówi o liczeniu podatku od świadczeń, czyli zapewnienia ubrań, wyżywienia, dostarczanie światła, opału, pomocy i pielęgnacji, a także pogrzebu. Druga mówi o rynkowej wartości lokalu, natomiast trzecia zgodna z wyrokiem NSA z dnia 25 lutego 2014 r. mówi o braku możliwości określenia ceny odpłatnego zbycia nieruchomości z powodu niezweryfikowanego czasu i zakresu trwania świadczeń.
Ma Pan rację, a ja musze jeszcze raz te wszystkie swoje papierki przejrzeć, bo w końcu nie wiem czy to jest darowizna czy umowa dożywocia. Prawnik nam powiedział, że nie musimy się martwic, bo minęło 10 lat a poza tym to jest umowa dożywocie, tylko jedno z drugi nie wiele ma wspólnego. Jak darowizna to sie należy zachowek a jak umowa dożywotnia to sie nie należy. Mam już dość tego wszystkiego i ciągłego dopytywania się wszędzie......Treści przepisu art. 994 Przepis ten stanowi, że przy obliczaniu zachowku nie dolicza się do spadku drobnych darowizn,zwyczajowo w danych stosunkach przyjętych, ani dokonanych przed więcej niż dziesięciu laty, licząc wstecz od otwarcia spadku, darowizn na rzecz osób nie będących spadkobiercami albo uprawnionymi do tego przepisu wynika, że darowizna nie wlicza sie do zachowku, jedynie wtedy gdy jest darowana osobie nie będącej spadkobiercą i jest dokonana przed 10 laty. Mój tata czyli syn babci jest spadkobiercą, więc ten przepis go nie dotyczy. Gdyby dom był darowany mnie czyli wnuczce, to przepis by mnie darowizny nie jest tożsama z umową dożywocia w świetle prawa douzupełnienia zachowku. Jeżeli jednak, umowa jaka została sporządzona jest umową dożywocia, to umowa taka nie stanowi darowizny. Umowa ta została zdefiniowana w § 1 z którym, jeżeli w zamian za przeniesieniewłasności nieruchomości nabywca zobowiązał się zapewnić zbywcy dożywotnieutrzymanie (umowa o dożywocie), powinien on, w braku odmiennej umowy,przyjąć zbywcę jako domownika, dostarczać mu wyżywienia, ubrania,mieszkania, światła i opału, zapewnić mu odpowiednią pomoc ipielęgnowanie w chorobie oraz sprawić mu własnym kosztem pogrzebodpowiadający zwyczajom miejscowym. W przypadku umowy dożywocianieruchomość może zostać obciążona służebnością mieszkania, lub innąsłużebnością osobistą albo spełniać powtarzające się świadczenia wpieniądzach lub w rzeczach oznaczonych co do gatunku. Umowa ta zatemjest umową dwustronną odpłatną. Przepisy w takim przypadku nie przewidujądoliczenia do spadku, dla potrzeb ustalenia zachowku
Umowa dożywocia w ciągu ostatnich lat zyskała na popularności i przez wielu seniorów traktowana jest jako sposób na zapewnienie sobie spokojnej starości. Na czym polega umowa dożywocia, w jakiej formie zawiera się umowę dożywocia, jakie wywołuje skutki dla stron, a także czy umowę dożywocia można rozwiązać? Testament a umowa dożywocia? Wielu seniorów postanawia jeszcze za życia uregulować swoje sprawy majątkowe, w tym przekazać swoje mieszkanie lub dom najbliższym członkom rodziny. Tego rodzaju uregulowanie może nastąpić w formie testamentu, jednak pamiętać należy, że testament wywołuje skutki prawne dopiero w momencie śmierci spadkodawcy, a mimo to testament i tak często podważany jest (nawet jeśli został sporządzony w formie aktu notarialnego) przez tych członków rodziny osoby zmarłej, które nie zgadzają się z jego treścią. Oprócz testamentu uregulowanie spraw majątkowych może nastąpić poprzez zawarcie umowy dożywocia, która w odróżnieniu od testamentu wywołuje skutki prawne już w momencie jej zawarcia. Co to jest umowa dożywocia? Umowa dożywocia to umowa cywilnoprawna, na podstawie której w zamian za przeniesienie własności nieruchomości nabywca zobowiązuje się zapewnić zbywcy dożywotnie utrzymanie. Zgodnie z tą umową nabywca powinien przyjąć zbywcę jako domownika, dostarczać mu wyżywienia, ubrania, mieszkania, światła i opału, zapewnić mu odpowiednią pomoc w pielęgnowanie w chorobie oraz sprawić mu własnym kosztem pogrzeb odpowiadający zwyczajom miejscowym. Oczywiście w treści umowy o dożywocie strony mogą inaczej uregulować obowiązki spoczywające na nabywcy nieruchomości względem jej zbywcy – obowiązki te mogą być szersze albo węższe aniżeli powyżej opisane. Co to jest prawo dożywocia? Ustanowienie prawa dożywocia następuje w ten sposób, że w jednym akcie notarialnym jedna ze stron przenosi nieodpłatnie na rzecz drugiej strony własność określonej nieruchomości, a w zamian za to nieruchomość ta zostaje obciążona prawem dożywocia. W związku z tym w przypadku sprzedaży tak obciążonej nieruchomości innej osobie, nabywcę takiej nieruchomości ponosi osobistą odpowiedzialność za świadczenia objęte prawem dożywocia, a więc zobowiązany jest do zapewniania dożywotnikowi opieki i środków utrzymania. Zgodnie z przepisami kodeksu cywilnego prawo dożywocia jest niezbywalne. W związku z tym osoba, na rzecz której ustanowione zostało dożywocie, nie może tego prawa przenieść (sprzedać, darować, użyczyć itp.) na jakąkolwiek inną osobę. Prawo dożywocia ma ściśle osobisty charakter i wygasa w momencie śmierci dożywotnika, tj. osoby, na rzecz której prawo dożywocia zostało ustanowione. To oznacza, że prawa dożywocia nie można też zapisać w testamencie na rzecz oznaczonej osoby – taki zapis będzie nieważny. Czy prawo dożywocia można zamienić na rentę? Ustawodawca przewidział, że z uwagi na ściśle osobisty charakter prawa dożywocia, które sprowadza się najczęściej do osobistego sprawowania opieki i zapewnienia utrzymania dożywotnikowi przez osobę, na której rzecz przeniesiona została własność nieruchomości, stosunki między stronami mogą ulec pogorszeniu. I w praktyce niestety często zdarza się, że między zobowiązanym a dożywotnikiem dochodzi do poważnych konfliktów. Zgodnie z obowiązującymi przepisami, jeżeli z jakichkolwiek powodów wytworzą się między dożywotnikiem a zobowiązanym takie stosunki, że nie można wymagać od stron, żeby pozostawały nadal w bezpośredniej ze sobą styczności, sąd na żądanie jednej z nich zamieni wszystkie lub niektóre uprawnienia objęte treścią prawa dożywocia na dożywotnią rentę odpowiadającą wartości tych uprawnień. Zatem jeśli strony pozostają ze sobą w konflikcie i nie ma widoków na poprawę ich wzajemnych relacji, to każda ze stron może wystąpić na drogę sądową z żądaniem zamiany prawa dożywocia (w całości albo w części) na dożywotnią rentę. Jeśli sąd uwzględni żądanie, to zasądzi na rzecz osoby uprawnionej (zbywcy nieruchomości) odpowiednią kwotę tytułem dożywotnie renty, którą zobowiązany (nabywca nieruchomości) będzie zmuszony płacić dożywotnikowi zamiast zapewnienia mu opieki i pomocy. Prawo dożywocia można zamienić na rentę również wówczas, gdy osoba zobowiązana z tytułu umowy o dożywocie zbyła otrzymaną od dożywotnika nieruchomość. Wynika to z tego, że prawo dożywocie ma charakter ściśle osobisty i osoba uprawniona może np. nie chcieć, aby opiekę nad nią sprawowała osoba obca, tj. inna aniżeli osoba, której dożywotnik przekazał nieruchomość. Czy przekazanie nieruchomości w zamian za prawo dożywocia można cofnąć? Jak wskazano powyżej, w przypadku konfliktu między stronami umowy dożywocia, który uniemożliwia dalszą styczność zobowiązanego i uprawnionego, sąd w pierwszej kolejności może zamienić prawo dożywocia na dożywotnią rentę. Jednakże w wyjątkowych wypadkach sąd na żądanie jednej ze stron, może rozwiązać nawet umowę dożywocia. W takim przypadku własność nieruchomości z momentem uprawomocnienia się wyroku powraca do jej pierwotnego właściciela. Zaznaczyć jednak należy, że rozwiązanie umowy dożywocia jest możliwe tylko wówczas, gdy nabywca nieruchomości nie zbył jej następnie na rzecz innej osoby. Zatem warunkiem rozwiązania umowy dożywocia jest to, ażeby osoba zobowiązana do zapewnienia dożywotnikowi opieki i środków utrzymania nadal była właścicielem nieruchomości otrzymanej w ramach umowy dożywocia. Radca prawny Nina Wolska Kancelaria Prawna Opole i Wrocław Umowa dożywocia, czyli przekazanie nieruchomości za dożywotnią opiekę i utrzymanieOcena: (głosy: 13)
Na sprzedaż dom wolnostojący o powierzchni 226m2. salon z kuchnią plus 5 pokoi . dostępne od zaraz. w pobliżu szkoła podstawowa,cicho i spokojnie. idealny dom dla ro Dodano: 29 Września 11:22 | Cena: 1800000 zł. Nieruchomości > Domy. Znalezione Ogłoszenia: dom wynajme w zamian za opieke nad nim. Jeśli starsza osoba potrzebuje opieki, a dysponuje jedynie niską emeryturą lub rentą, może zapewnić sobie opiekuna poprzez zawarcie z nim umowy dożywocia. Senior przenosi własność swojej nieruchomości (domu, mieszkania, działki) w zamian za dożywotnie sprawowanie nad nim opieki. Umowa dożywocia Osoba starsza może zapewnić sobie opiekuna na podstawie umowy dożywocia. Taką umowę może zawrzeć z opiekunem także inna osoba niż wymagający opieki senior. Umowa dożywocia uregulowana jest w Kodeksie cywilnym i polega na przeniesieniu własności nieruchomości w zamian za zobowiązanie się przez nabywcę do zapewnienia zbywcy dożywotniego utrzymania. Gdy strony nie postanowią inaczej, nabywca przyjmuje zbywcę jako domownika, dostarcza mu wyżywienia, ubrania, mieszkania, światła i opału, zapewnia mu odpowiednią pomoc i pielęgnowanie w chorobie oraz sprawia pogrzeb odpowiadający zwyczajom miejscowym. Robi to na własny koszt. Jeśli dożywotnik zostaje w dotychczas swoim domu, wszelkie opłaty związane z czynszem, opałem itp. pokrywa nowy właściciel (opiekun). Polecamy: Pomoc społeczna. Komentarz do ustawy Co istotne, co do zasady opiekun nie musi przyjmować starszej osoby do swojego mieszkania w celu sprawowania opieki nad nią. Senior może pozostać w miejscu, gdzie do tej pory mieszkał. Jednak musi być to zgodne z zapisami zawartymi w umowie dożywocia. Prawo dożywocia jest niezbywalne. Ma charakter ściśle osobisty i wygasa z chwilą śmierci dożywotnika. Umowa dożywocia zawierana jest pod rygorem nieważności w formie aktu notarialnego, ponieważ związana jest z przeniesieniem własności nieruchomości. W ramach umowy dożywocia można zastrzec zobowiązanie nabywcy do obciążenia nieruchomości na rzecz zbywcy użytkowaniem ograniczonym do części nieruchomości, służebnością mieszkania lub inną służebnością osobistą albo do spełniania powtarzających się świadczeń w pieniądzach lub w rzeczach oznaczonych co do gatunku. Umowę dożywocia można zawrzeć także z osobą bliską seniora, np. synem lub córką bądź z kilkoma osobami na raz. Własność nieruchomości, która przechodzi na właściciela na podstawie umowy o dożywocie łączy się z obciążeniem nieruchomości prawem dożywocia. Oznacza to, że w razie późniejszego zbycia nieruchomości nowy nabywca ponosi także osobistą odpowiedzialność za świadczenia tym prawem objęte, czyli wchodzi w sytuację opiekuna osoby starszej. Co ciekawe, przedmiotem przeniesienia praw własności może być inna nieruchomość niż ta, w której senior mieszka. Zamiana na dożywotnią rentę Kodeks cywilny przewiduje możliwość zamiany prawa dożywocia na dożywotnią rentę. Strony umowy mogą skorzystać z takiej ewentualności, gdy z jakichkolwiek powodów powstaną między nimi takie stosunki, że nie można wymagać, aby pozostawały nadal w bezpośredniej ze sobą styczności. Jedna ze stron występuje wówczas do sądu o zamianę wszystkich lub niektórych uprawnień wynikających z prawa dożywocia na dożywotnią rentę, która odpowiada wartości tych uprawnień. Co więcej, w wyjątkowych przypadkach sąd może na żądanie jednej ze stron, jeżeli dożywotnik jest zbywcą nieruchomości, nawet rozwiązać umowę o dożywocie. Umowa dożywocia nie jest tożsama z hipotekę odwrócona. Zmiana właściciela nieruchomości Jak już wspomniano prawo dożywocia jest związane z własnością nieruchomości. Jeśli nabywca zbywa nieruchomość, prawo to przechodzi na nowego nabywcę, który powinien opiekować się seniorem. Osoba starsza może jednak w takim przypadku zażądać zamiany prawa dożywocia na dożywotnią rentę odpowiadającą wartości tego prawa. Podatek dochodowy Dyskusyjna jest kwestia konieczności odprowadzenia podatku dochodowego od nabycia nieruchomości w formie umowy dożywocia. Jak liczyć podstawę opodatkowania? Istnieją trzy stanowiska w tej sprawie. Pierwsze nakazuje liczenie podatku od świadczeń, które osoba starsza otrzymuje od nowego właściciela nieruchomości (czyli zapewnienie wyżywienia, ubrania, umożliwienie dalszego mieszkania w zbytej nieruchomości, dostarczanie światła i opału, odpowiedniej pomocy i pielęgnowanie w chorobie oraz sprawienie pogrzebu na własny koszt). Według drugiej opinii podatek powinno się liczyć od rynkowej wartości zbywanego mieszkania. Trzecie stanowisko podzielił NSA w wyroku z dnia 25 lutego 2014 r. (sygn. II FSK 211/12), zgodnie z którym: „mimo że umowa dożywocia jest odpłatną umową, w której zgodnie z art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a) dochodzi do zbycia nieruchomości, to z uwagi na niemożliwość zastosowania przesłanek z art. 19 ust. 1-4 przychód uzyskany z odpłatnego zbycia nieruchomości w wyniku tej umowy nie podlega opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych. Chodzi o to, że nie ma możliwości określenia ceny (odpłatności) odpłatnego zbycia nieruchomości przez dożywotnika z uwagi na nieweryfikowalny, zależny od długości życia dożywotnika zakres i czas trwania świadczeń z tej umowy.” Podstawa prawna: Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (Dziennik Ustaw rok 2019 poz. 1145) Ustawa z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dziennik Ustaw rok 2019 poz. 1387) Rodzice za życia przepisali swoje mieszkanie wnukowi w zamian za opiekę – akt notarialny darowizny z 2014 r. Nie poinformowali nas o tym wcześniej. W międzyczasie mama zachorowała i zmarła. Czy my – trójka rodzeństwa (było nas czworo, ale czwarta siostra to matka tego wnuka), możemy domagać się zachowku po mamie od tego wnuka fot. Panthermedia Umowa dożywocia polega na przekazaniu mieszkania lub domu w zamian za opiekę. Nabywca ma obowiązek zapewnić byłemu właścicielowi dożywotnie utrzymanie. Umowa jest najważniejsza Jak każda umowa wiążąca się ze zbyciem nieruchomości, tak i umowa dożywocia musi być zawarta w formie aktu notarialnego. Powinno być w nim zapisane to, na czym najbardziej ci zależy, tzn. że nabywca, aby uzyskać mieszkanie za opiekę, musi: zapewnić ci wyżywienie, ubranie, światło, ogrzewanie mieszkania, zapewnić ci pomoc i opiekę w chorobie (wzywać lekarza w razie potrzeby, kupować leki), wyprawić ci pogrzeb na swój koszt. W umowie dożywocia warto ustalić bardzo szczegółowe i szerokie obowiązki nabywcy, które powinien spełniać, gdy otrzyma mieszkanie za opiekę. To pozwoli uniknąć ewentualnych późniejszych nieporozumień. W dokumencie można zaznaczyć, że na przykład masz jeden pokój na wyłączność, dostęp do kuchni i innych pomieszczeń, wolno ci korzystać z ogródka i zbierać owoce, warzywa itp. Pamiętaj, że prawo do opieki może objąć nie tylko obce osoby, lecz także bliskich właściciela, np. rodzeństwo. Dokumenty, które trzeba przygotować, aby otrzymać mieszkanie za opiekę Idąc do notariusza, powinniście (ty i nabywca) wziąć ze sobą: dowód osobisty lub inny dokument potwierdzający tożsamość, akt małżeństwa, jeśli strona umowy pozostaje w związku małżeńskim, umowę majątkową małżeńską (jeśli taka została zawarta). Konieczne będą ponadto: odpis zwykły księgi wieczystej nieruchomości, dowód nabycia prawa własności nieruchomości, wypis z rejestru gruntów (budynków), wypis z planu zagospodarowania przestrzennego. Jako zbywca powinnaś też dostarczyć: zaświadczenie o niezaleganiu z opłatami (np. czynszem), zaświadczenie z urzędu gminy o niezaleganiu z podatkiem od nieruchomości lub opłatami z tytułu użytkowania wieczystego. Kto ponosi opłatę za sporządzenie umowy? To nabywca płaci za sporządzenie umowy dożywocia. Opłata obejmuje podatek od czynności cywilnoprawnych (2 proc. wartości rynkowej nieruchomości) oraz taksę notarialną, która zależy od wartości nieruchomości. Zobacz też: Gdy nabywca nie dotrzymuje słowa Nie zawsze wszystko układa się dobrze. Bywa, że na tle spełniania warunków umowy dochodzi do nieporozumień, a nawet awantur. W takiej sytuacji istnieje możliwość zamiany obowiązków na rentę dożywotnią, której wartość odpowiada dotychczasowym zobowiązaniom. Taką sprawę trzeba przeprowadzić przed sądem (wniosek o to może złożyć każda ze stron albo jej pełnomocnik, np. krewny). Rentę można dostać nie tylko wtedy, gdy między stronami dojdzie do konfliktu. Jeżeli nabywca sprzeda nieruchomość, dawny właściciel może domagać się renty od tego, kto ją kupił. Z momentem sprzedaży prawo dożywocia nie wygasa. Nowy nabywca ma wobec starego właściciela obowiązki nawet, gdyby kupując, nie wiedział o takim obciążeniu. Rozwiązanie umowy Jest możliwe, ale bardzo trudne. Sąd rozwiązuje umowę dożywocia tylko w wyjątkowych sytuacjach, gdy nabywca przejawia ewidentnie złą wolę wobec osoby, którą się opiekuje, i np. zmusza ją do opuszczenia mieszkania, szykanuje, bije, niszczy jej rzeczy. Rozwiązanie umowy jest możliwe tak długo, jak nieruchomość pozostaje własnością pierwotnego nabywcy. Jeśli ją sprzeda i to nowy nabywca będzie się znęcał, pozostaje tylko zamiana umowy na rentę. Inne porady prawne i finansowe znajdziesz na naszym forum. Zobacz też: Na podstawie artykułu Alicji Hass z Przyjaciółki Junior Customer Care Specialist Sanofi; PL, 52.21519, 21.2453, Warszawa, mazowieckie, Warszawa, mazowieckie; 7 dni temu , wachlarz benefitów z funduszu socjalnego w tym kartę Multisport oraz udogodnienia w zakresie elastycznego czasu pracy (np. home office, elastyczne godziny pracy) Benefity prywatna opieka medyczna ubezpieczenie na życie możliwość15 lat temu pewien starszy pan przepisał mi gospodarstwo w drodze umowy dożywocia wraz z ustanowieniem służebności mieszkania. Przez ten czas opiekowałem się nim, a od kilku lat mieszka w moim domu i się nim opiekuję. Ten pan ma obecnie 95 lat, jest leżący. Ze względu na stan jego zdrowia i konieczność opieki całodobowej (obecnie ma opiekunkę), chciałbym zapytać, czy mogę tego pana umieścić w Domu Pomocy Społecznej (DPS). Odwiedzałbym go tam często i dbał o niego, bo jest to osoba mi bliska. Czy mogę sprzedać to gospodarstwo, które mi notarialnie przepisał? Dożywotnie utrzymanie w zamian za przeniesienie własności nieruchomości Zgodnie z art. 908 Kodeksu cywilnego ( – jeżeli w zamian za przeniesienie własności nieruchomości nabywca zobowiązał się zapewnić zbywcy dożywotnie utrzymanie (umowa o dożywocie), powinien on, w braku odmiennej umowy, przyjąć zbywcę jako domownika, dostarczać mu wyżywienia, ubrania, mieszkania, światła i opału, zapewnić mu odpowiednią pomoc i pielęgnowanie w chorobie oraz sprawić mu własnym kosztem pogrzeb odpowiadający zwyczajom miejscowym. Jeżeli w umowie o dożywocie nabywca nieruchomości zobowiązał się obciążyć ją na rzecz zbywcy użytkowaniem, którego wykonywanie jest ograniczone do części nieruchomości, służebnością mieszkania lub inną służebnością osobistą albo spełniać powtarzające się świadczenia w pieniądzach lub w rzeczach oznaczonych co do gatunku, użytkowanie, służebność osobista oraz uprawnienie do powtarzających się świadczeń należą do treści prawa dożywocia. Zobacz też: Oddam dom w zamian za opiekę nad nim Zapewnienie dożywotnikowi godnej opieki i środków utrzymania Ustawowo określony zakres świadczeń wyraźnie wskazuje na dążenie do zapewnienia dożywotnikowi środków utrzymania, jak też przesądza o konieczności pozostawania stron w bezpośredniej ze sobą styczności i bliskich stosunkach osobistych. Nabywca ma obowiązek osobistego spełniania świadczeń na rzecz dożywotnika, stąd też osobisty charakter świadczeń osoby zobowiązanej z tytułu umowy o dożywocie (dostarczenie wyżywienia, ubrania, światła, opału, a zwłaszcza mieszkania). Wynikałoby z tego, że nie może Pan oddać dożywotnika do zakładu opieki, domu pomocy społecznej, bowiem nie będzie spełniony charakter osobistego świadczenia opieki. Jednak znalazłam orzeczenie Sadu Najwyższego, które przeczy tej tezie i sugeruje, że może Pan, w szeroko pojętym interesie i dla dobra dożywotnika, postąpić w sposób przez siebie opisany. Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 8 grudnia 2004 roku (sygn. akt I CK 296/04) stwierdził, że: „Kształtowanie w sposób odmienny od pierwotnie umówionego wzajemnych obowiązków umowy o dożywocie nie narusza treści art. 908 Umieszczenie dożywotnika w domu pomocy społecznej Zgodny z wolą dożywotnika pobyt w domu pomocy społecznej i na jego własny koszt, sam w sobie, nie stanowi dostatecznej podstawy rozwiązania umowy o dożywocie. (…) Zasadniczo też nie wymusza w stosunkach rodzinnych, formalnego potwierdzenia zmiany zakresu obowiązków, w drodze notarialnej czynności zmiany postanowień umowy o dożywocie. Pan nawet sam chce opłacać pobyt swojego dożywotnika w stosownym ośrodku, więc tym bardziej realizuje Pan osobiste starania, aby dożywotnikowi zapewnić mieszkanie i utrzymanie. Dla Pańskiego bezpieczeństwa radziłabym dokonać formalnej zmiany treści prawa dożywocia w formie umowy notarialnej, co zabezpieczy Pana przed ewentualnymi zarzutami ze strony dożywotnika. Sprzedaż nieruchomości obciążonej dożywociem i służebnością Oczywiście może Pan swobodnie dysponować swoją własnością, jednak w tym wypadku sprzedaż nastąpi wraz z obciążeniem. Obciążona dożywociem i służebnością jest bowiem nieruchomość. Zgodnie z art. 910 przeniesienie własności nieruchomości na podstawie umowy o dożywocie następuje z jednoczesnym obciążeniem nieruchomości prawem dożywocia. Do takiego obciążenia stosuje się odpowiednio przepisy o prawach rzeczowych ograniczonych. W razie zbycia nieruchomości obciążonej prawem dożywocia nabywca ponosi także osobistą odpowiedzialność za świadczenia tym prawem objęte, chyba że stały się wymagalne w czasie, kiedy nieruchomość nie była jego własnością. Osobista odpowiedzialność współwłaścicieli jest solidarna. Wartość służebności obniża wartość nieruchomości, a nabywca staje się zobowiązanym wobec dożywotnika. Taką nieruchomość obciążoną nieruchomość trudno sprzedać, trudno też uzyskać zadowalające wynagrodzenie. Zgodnie z art. 914 jeżeli zobowiązany z tytułu umowy o dożywocie zbył otrzymaną nieruchomość, dożywotnik może żądać zamiany prawa dożywocia na dożywotnią rentę odpowiadającą wartości tego prawa. Przy czym nie zmienia to faktu, że odpowiedzialnym będzie nabywca nieruchomości. Reasumując, jeśli starszy pan wyrazi na to zgodę, może Pan umieścić go w każdym, dowolnym domu opieki. Musi Pan jednak dbać o niego dalej. Państwowy dom opieki również jest płatny tylko istnieją dopłaty – jedynie część kosztów utrzymania porywana jest z dochodów pensjonariusza, a resztę dopłaca rodzina lub inna osoba, która wyrazi taką chęć na podstawie umowy zawieranej z kierownikiem ośrodka pomocy społecznej. Jako osoba zobowiązana z dożywocia powinien Pan te koszty ponosić. Jeśli masz podobny problem prawny, zadaj pytanie naszemu prawnikowi (przygotowujemy też pisma) w formularzu poniżej ▼▼▼
2018-01-25 06:00. Stały dochód w zamian za przekazanie prawa własności do nieruchomości – taką korzyść obiecują seniorom firmy oferujące dożywotnią rentę. Usługa ta, czasemDożywotnia opieka nad osobami starszymi? Tak, w zamian za mieszkanie "Poszukuję osoby do opieki nad starszą panią, w zamian oferuję zamieszkanie i wynagrodzenie" albo " Za pokój lub mieszkanie zaopiekuję się osobą starszą lub... 27 marca 2012, 19:07 Kochani sąsiedzi! Zobacz najlepsze ogłoszenia z klatek schodowych ZDJĘCIA Zbyt głośno uprawiają seks, hałasują, śmiecą, palą na klatce schodowej itd., itp... W takich sytuacjach wielu sąsiadów postanawia napisać list i powiesić go w... 22 maja 2022, 15:20 Najśmieszniejsze ogłoszenia na klatkach schodowych. Tak wygląda sąsiedzkie życie. Absurd goni absurd O tym, że Polska to kraj absurdów, nie trzeba nikogo przekonywać. Przykłady można spotkać na co dzień choćby na własnej klatce schodowej, gdzie można nieraz... 31 marca 2022, 12:25 Pani pozna pana, atrakcyjny pozna panią, czyli ogłoszenia matrymonialne z dawnych lat. Tinder XX wieku! Pani pozna pana, atrakcyjny pozna panią – taki wstęp kojarzy nam się tylko z jednym. Ogłoszenia matrymonialne kiedyś były popularną formą poznawania nowych osób... 22 czerwca 2020, 10:55 A odda pan za darmo? Tak Polacy robią zakupy w internecie. Szczyt bezczelności? Popularność portali ogłoszeniowych oraz facebookowych grup o takim charakterze sprawia, że coraz chętniej decydujemy się sprzedawać rzeczy, których nie... 21 maja 2020, 12:57 Tacy sąsiedzi to skarb? Kartki na klatkach schodowych śmieszą i dziwią. Zobacz, co przeszkadza mieszkańcom bloków w Polsce Życie w bloku nie jest łatwe. Wśród kilkuset lokatorów jednego budynku zawsze znajdzie się ktoś, kto uprzykrza życie innym sąsiadom. Zawsze też znajdzie się... 18 października 2019, 11:47 A odda pan za darmo? Tak Polacy robią zakupy w internecie. Szczyt bezczelności? Popularność portali ogłoszeniowych oraz facebookowych grup o takim charakterze sprawia, że coraz chętniej decydujemy się sprzedawać rzeczy, których nie... 11 października 2018, 13:02 Pani pozna pana, atrakcyjny pozna panią, czyli ogłoszenia matrymonialne z dawnych lat. Tinder XX wieku! Pani pozna pana, atrakcyjny pozna panią – taki wstęp kojarzy nam się tylko z jednym. Ogłoszenia matrymonialne kiedyś były popularną formą poznawania nowych osób... 14 czerwca 2018, 13:58 Nie uwierzysz, co można znaleźć w serwisach ogłoszeniowych! [ZDJĘCIA] Patrząc na to, co niektórzy wystawiają na sprzedaż w serwisach ogłoszeniowych ciśnie się jedno pytanie: "dlaczego?". Kto potrzebuje kostek brukowych po których... 23 listopada 2016, 10:59 Stylizacja: elegancka na wiosnę Wiosenna, ciepła aura zachęca do organizowania różnych imprez. W zależności od okazji i miejsca warto zadbać o odpowiednią stylizację. Sprawdźcie naszą... 8 maja 2014, 12:07 Stylizacja: na lunch Jeśli idziesz na biznesowy lunch lub umówiłaś się z koleżanką na obiad i nadal zastanawiasz się, co na siebie włożyć, sprawdź koniecznie naszą propozycję... 27 marca 2014, 13:26 Stylizacja: do kawiarni Każda kobieta miewa takie dni, że ma ochotę włożyć buty na obcasie, musnąć usta czerwoną szminką i wybrać się z przyjaciółką na kawę i plotki, zapominając o... 13 lutego 2014, 14:47
Program Opieka Wytchnieniowa 2023. Osobie niepełnosprawnej objętej programem opieki wytchnieniowej zostanie zapewniona opieka w zakresie adekwatnym do jej indywidualnych potrzeb, wynikających z karty zgłoszenia do Programu „Opieka Wytchnieniowa”. Program jest realizowany w dwóch formach: W Polsce żyje ok 38 mln osób, z czego 9 mln to emeryci i renciści. Wraz ze starzeniem się społeczeństwa odsetek ten już wynoszący 23% będzie się zwiększał. Wg różnych szacunków w roku 2020 w Polsce będzie ok 11-12 mln emerytów i rencistów. Wielokrotnie ostrzegałem, że w niedalekiej przyszłości realna wysokość wypłacanych świadczeń ulegnie zmniejszeniu. W jakim stopniu przekonamy się za kilka lat. W sytuacji niewystarczających świadczeń, seniorzy będą zmuszeni poszukać dodatkowego dochodu i tu właśnie pojawiają się firmy oferujące dożywotnią rentę w zamian za przekazanie na własność nieruchomości. Temat renty dożywotniej jak i odwróconej hipoteki był poruszany w mediach dwa lata temu kiedy to sejm zajmował się przygotowaniem odpowiedniej ustawy. Ostatecznie, sprawa nie została uregulowana do dziś więc banki czy instytucje finansowe nie mogą oferować produktu opartego na zasadach odwróconej hipoteki. Jest to oczywiście niekorzystne dla konsumentów / seniorów gdyż odpowiedni nadzór ze strony KNF byłby bardzo wskazany. Co więcej, konkurencja między instytucjami finansowymi oferującymi odwróconą hipotekę oraz przedsiębiorcami działającymi na zasadach renty dożywotniej poprawiłaby jakość świadczonych usług. Na chwilę obecną jedynym rozwiązaniem, z którego mogą skorzystać seniorzy jest renta dożywotnia oparta o zasady kodeksu cywilnego. Ile firm tyle standardów umów lecz podstawowe zasady pozostają niezmienne: Osoba starsza zazwyczaj powyżej 65 roku życia przepisuje na instytucję oferującą rentę dożywotnią mieszkanie własnościowe lub grunt. W zamian instytucja zobowiązuje się do wypłaty comiesięcznego świadczenia w określonej wysokości aż do śmierci seniora. Zważywszy, że bazujemy na to postanowienia umowy mogą być sformułowane w bardzo różny sposób. Senior może otrzymywać świadczenie w określonej kwocie co pewien okres. Może także otrzymać awansem znaczącą kwotę w momencie podpisania umowy. Od czego zależy wysokość renty? 1. Wartości nieruchomości. Renta jest szacowana w taki sposób aby senior w postaci wypłat miesięcznych otrzymał od 30 do 50% obecnej wartości mieszkania. Wysokość ta od razu wzbudza poruszenie ale musimy zdać sobie sprawę, że fundusz zaczyna wypłaty z chwilą podpisania umowy i będzie to robił przez kilka czy kilkanaście lat. Dopiero po tym okresie będzie w stanie spieniężyć lokal, którego wartość przez lata ulegnie zmniejszeniu. 2. Wiek seniora. Im starsza osoba tym wyższe świadczenie. Fundusze szacują na podstawie danych statystycznych jak długo dana osoba pożyje czyli jak długo fundusz będzie wypłacał środki. W Polsce kobiety średnio dożywają 81 roku życia, natomiast mężczyźni 72. Według różnych szacunków w najbliższych latach średnia długość życia ma wzrastać podobnie jak działo się to w ostatnich latach. 3. Płeć. Ze względu na to, iż statystycznie kobiety żyją o 9 lat dłużej zupełnie inne będzie świadczenie dla mężczyzny w wielu 70 lat, który szacunkowo pożyje jeszcze 2 lata niż dla kobiety, której wg szacunków zostało 11 lat. Przykłady: a) 65-letnia kobieta w zamian za nieruchomość wartą obecnie 400 tys. będzie otrzymywać świadczenie w wysokości ok. 500 – 600 zł/ m-c. Dla porównania mężczyzna mógłby liczyć na świadczenie rzędu 800 zł. b) przekazując mieszkanie warte 150 tys. świadczenie dla 70-letniej kobiety będzie wynosić ok 450 zł. Z kolei mężczyzna będzie otrzymywał świadczenie prawie trzykrotnie wyższe. Powód, szacowany czas wypłaty renty dla kobiety wyniesie 11 lat podczas gdy dla mężczyzny zaledwie 2 lata. Pułapki Biorąc pod uwagę, że umowa dożywotnej renty opiera się o zapisy kodeksu cywilnego, umowa może zawierać praktycznie każdy zapis ustalony pomiędzy funduszem a seniorem. Jest jednak kilka kluczowych zapisów, na które należy zwrócić uwagę: 1. Waloryzacja świadczenia co najmniej o wartość inflacji publikowanej przez GUS. Publikowana wartość jest zdecydowanie niższa od realnej inflacji co dokładnie opisywałem w artykule Jaką mamy realną inflację w Polsce . W ciągu ostatnich 15 lat wynagrodzenia w Polsce wzrosły o 200%, ceny benzyny o 202%, nieruchomości o 111%. Tymczasem inflacja wg GUS wyniosła jedynie 70%. Renty dożywotnie szczególnie w przypadku kobiet wypłacane będą przez okres powyżej 10 lat. Pominięcie waloryzacji świadczenia chociażby o wskaźnik inflacji GUS będzie skutkować tym, że za kilka lat wartość renty może być niższa co najmniej o 50% w stosunku do obecnej wartości. 2. Zabezpieczenie prawa do lokalu. W dziale III Księgi Wieczystej powinien być zapis gwarantujący seniorowi dożywotnie prawo do korzystania z nieruchomości wygasające dopiero z chwilą jego śmierci. 3. Zabezpieczenie na wypadek bankructwa funduszu. W dziele IV KW należy ustanowić hipotekę umowną na rzecz seniora. Zapis ten praktycznie gwarantuje nam, że fundusz będzie wypłacał środki zgodnie z umową. Dodatkowym gwarantem wypłat jest klauzula 777 kpc, na podstawie której fundusz poddaje się egzekucji wprost z aktu. W przypadku zaległości w wypłatach sąd automatycznie nadaje klauzuli wykonalność i komornik może przystąpić do egzekucji środków należnych seniorowi. Co najważniejsze, w przypadku bankructwa funduszu co nie jest wykluczone, stosunkowo łatwo senior mógłby odzyskać nieruchomość. 4. Od czasu podpisania umowy fundusz jest właścicielem nieruchomości. Przy ustalaniu wysokości renty dożywotniej koniecznie powinno się jasno określić czyim obowiązkiem jest regulowanie opłat związanych z utrzymaniem mieszkania tj. czynsz do wspólnoty mieszkaniowej czy spółdzielni, podatki od nieruchomości czy duże naprawy. W przypadku braku jasnych zapisów może się okazać, że zamiast 500 zł renty senior otrzyma 250 zł gdyż zapisy umowy stanowią, iż fundusz będzie opłacał czynsz i podatki ze środków przeznaczonych na wypłatę renty (przykład z życia wzięty). Alternatywy dla renty dożywotniej Renta dożywotnia jest niewątpliwie ciekawym rozwiązaniem dla osób, które z jakiś przyczyn nie pozostawiają mieszkania dzieciom czy rodzinie tak jak to się zazwyczaj odbywa w Polsce. Dla seniora, który jest skazany na głodową emeryturę dodatkowy zastrzyk w wysokości kilkuset złotych może znacznie poprawić komfort życia. Najważniejsze jednak jest prawne zabezpieczenie interesów seniora. UOKiK skontrolował łącznie 37 wzorów umów, z czego zakwestionowano 17 z nich. Przeciwko dwóm przedsiębiorcom wszczęto postępowania w sprawie naruszenia zbiorowych interesów konsumentów. Mimo, że na rynku funkcjonują firmy, które stosują się do wszystkich wskazań omówionych powyżej to z pewnością znajdą się takie, które będą żerować na niewiedzy czy naiwności osób starszych. Moim zdaniem renta dożywotnia jest bardzo ciekawym rozwiązaniem dla osób starszych zwłaszcza w sytuacji zmian demograficznych w kraju. Obecnie mamy tendencję odpływu ludzi młodych w poszukiwaniu lepiej płatnej pracy. Być może za kilka lat gdy w Europie nasilą się sentymenty antyemigracyjne mniej osób zdecyduje się na szukanie pracy za granicą. Najważniejszy jest zrozumienie faktu, że w najbliższej dekadzie liczba osób mieszających w Polsce ulegnie zmniejszeniu. Przy obecnej nadpodaży mieszkań może się okazać, że będziemy mieć mnóstwo pustostanów co wpłynie na spadek cen. Może nie będzie on tak drastyczny jak w przypadku miast na terenie dawnych Niemiec Wschodnich lecz demografia jest nieubłagana. Wiele starszych osób z pewnych przyczyn wykluczy skorzystanie z renty dożywotniej. W takiej sytuacji może dobrym rozwiązaniem okazać się zamiana dużego mieszkania w centrum na dwa mniejsze na obrzeżach i wynajmem jednego z nich. Alternatyw jest sporo. Najważniejsze jest jednak jak najszybsze zaplanowanie finansowania naszej emerytury. Trader21 Wartość nieruchomości przeniesionej przez spadkodawcę na nabywcę w zamian za dożywotnie utrzymanie, tj. w wykonaniu umowy dożywocia (art. 908 k.c.) nie dolicza się do substratu zachowku. Dożywocie jest umową wzajemną i odpłatną i również przy literalnym ujmowaniu darowizny w rozumieniu przepisów o zachowku nie może ona mieć